شماره روزنامه ۶۴۷۶
|

اقتصاد ایران

اقتصاد ایران

    شنبه، ۲۲ آذر ۱۴۰۴
  • پرونده امروز

    روزنامه شماره ۶۴۶۰

    تسهیلات تکلیفی

    تسهیلات تکلیفی در اقتصاد ایران شکلی از یک سیاست مالی پنهان است که هزینه حمایت اجتماعی را به‌جای بودجه عمومی، به ترازنامه بانک‌ها منتقل می‌کند. جذابیت این سیاست برای دولت و قانون‌گذار در خروجی‌های فوری، قابل گزارش و ظاهرا کم‌هزینه آن نهفته است؛ وام‌هایی که بدون افزایش ظاهری کسری بودجه پرداخت می‌شوند و می‌توانند در کوتاه‌مدت نشانه‌ای از حمایت اجتماعی، اشتغال‌زایی یا تسهیل معیشت خانوارها تلقی شوند.
  • اهمیت فرهنگ سازمانی در انسجام بنگاه‌ها

    بهار خدارحم*
    در سال‌هایی که اقتصاد ایران و بسیاری از کشورهای جهان با موج‌های پی‌درپی رکود، فشارهای بودجه‌ای، کاهش سرمایه‌گذاری و بی‌ثباتی بازارها روبه‌رو هستند، باید درنظر داشت که این رکودها تنها سازمان را به‌لحاظ اقتصادی تحت‌فشار قرار نمی‌دهد بلکه بزرگ‌ترین اثر آن بر رفتار، اعتماد، انگیزه و انسجام درونی سازمان است؛ از این‌رو سازمان‌ها با اساسی‌ترین سوال خود روبه‌رو می‌شوند «چطور و چگونه در چنین شرایطی سازمان را همچنان حفظ کنیم و بدون نیاز به تعدیل افراد، نیروی انسانی را با انگیزه کنار هم نگه داریم؟»
    جمعه، ۲۱ آذر ۱۴۰۴
  • سوخت موتور رشد اقتصادی در حال اتمام است؟

    روزنامه شماره ۶۴۵۹

    سرمایه‌گذاری در کف ۴.۵ ساله

    دنیای اقتصاد: روند تشکیل سرمایه ثابت در اقتصاد ایران بار دیگر نزولی شده و چشم‌انداز رشد بلندمدت کشور را با ابهام‌های جدی مواجه کرده است. تازه‌ترین داده‌های رسمی نشان می‌دهد رشد تشکیل سرمایه ثابت ناخالص در تابستان۱۴۰۴ به منفی ۴.۸درصد سقوط کرده؛ رقمی که پایین‌ترین سطح سرمایه‌گذاری در چهارسال‌ونیم اخیر را نشان می‌دهد و ادامه مسیری را تایید می‌کند که از میانه دهه۹۰ تا کنون آغاز شده است. رشد اقتصادی در تابستان سال جاری به میزان ۰.۳درصد و رشد اقتصادی بدون نفت منفی ۰.۴درصد گزارش شده است. اقتصاددانان هشدار می‌دهند…
  • در برنامه «جمعه با دنیای اقتصاد»؛

    اسب سرکش کسری بودجه در اقتصاد ایران

    دنیای اقتصاد: ناترازی بودجه‌ای اعتراض همه را برانگیخته است؛ پس لرزه‌هایش در اقتصاد دیگر قابل کتمان نیست و هر بار که صحبت از تدوین بودجه و آغاز فصل بودجه‌ریزی کشور می‌شود، بسیاری نگران و لرزان از تورم های بالا، دلهره کسری بودجه دولت در سال پیش رو را دارند.
  • فاصله اقتصادی با همسایگان

    هشدار نسبت به افزایش فاصله اقتصاد ایران با همسایگان جنوبی خود بارها در سخنان نخبگان و صاحب‌‎نظران کشور منعکس شده است. در آخرین نمونه، سیدعلی مدنی‌زاده، وزیر اقتصاد، در سخنانی درباره تحول دیجیتال و هوشمندسازی اعلام کرد که «حجم سرمایه‌گذاری‌های کلان کشورهای حاشیه خلیج فارس را مشاهده می‌کنید و اگر دیر اقدام کنیم ده سال آینده فاصله قابل توجهی با آنها خواهیم داشت». باشگاه اقتصاددانان در این پرونده چرایی این فاصله را بررسی می‌کند و توضیح می‌دهد که برای جبران آن باید چه کرد. علاوه بر این، پیامدهای…
  • بررسی عوامل تاریخی و ساختاری شکل‌گیری کسری بودجه در پرونده «جمعه با دنیای اقتصاد»؛

    چرا کسری بودجه در اقتصاد ایران ماندگار شد؟

    دنیای اقتصاد: سال‌های پس از انقلاب با تغییرات گسترده سیاسی و اجتماعی همراه بود. دولت جدید برای اجرای برنامه‌های رفاهی، اجتماعی و حمایتی، ناچار به افزایش چشمگیر هزینه‌ها شد. این در حالی بود که درآمدهای نفتی، به دلیل تحریم‌ها و محدودیت‌های صادراتی، با نوسان‌های شدید مواجه بود. نتیجه این شد که از همان سال‌های نخست، «کسری بودجه» به بخشی ثابت از ساختار مالی دولت تبدیل شد.
  • فرصت‌سوزی ایران در مدیترانه با حضور نظامی از زبان تاجیک/ ایران می‌توانست یک بازار چند میلیون دلاری در آنجا ایجاد کند+ فیلم

    نصرالله تاجیک گفت: ایران اگر این حضور را به چند مگا پروژه اقتصادی مثل حوزه‌های نفت، برق، گاز و... تبدیل می‌کرد، بسیار موفق بود.
    چهارشنبه، ۱۹ آذر ۱۴۰۴
  • هزینه‌های دلار چندنرخی چیست؟

    روزنامه شماره ۶۴۵۸

    تجربه جهانی یکسان‌سازی ارز

    دنیای اقتصاد: تجربه کشورهایی مانند آرژانتین، نیجریه، چین و ازبکستان نشان می‌دهد یکسان‌سازی نرخ ارز اگرچه شرط لازم برای ثبات اقتصاد کلان است، اما بدون انضباط مالی، اصلاحات پولی، مدیریت ذخایر ارزی و شفافیت در تخصیص ارز به نتیجه پایدار نمی‌رسد. در شرایطی که دسترسی به منابع ارزی محدود و شکاف میان نرخ‌های ترجیحی و آزاد رو به افزایش است، هزینه‌های چندنرخی بودن تشدید می‌شود. از این‌رو اقتصاددانان تاکید می‌کنند اقتصاد ایران باید با کاهش تدریجی این شکاف و طراحی نقشه‌گذار، از انفعال در سیاست ارزی فاصله بگیرد. 
  • رییس مرکز اطلاعات مالی اعلام کرد؛

    روزنامه شماره ۶۴۵۸

    چرا اقتصاد ایران پرریسک است؟

    مرکز اطلاعات مالی: دبیر شورای عالی پیشگیری و مقابله با جرائم پول‌شویی و تامین مالی تروریسم ضمن ارائه رویکرد‌های جدید دولت در مقابله با فساد، بر اهمیت شفافیت مالی، اجرای کامل قانون مبارزه با پول‌شویی و لزوم توجه به استاندارد‌های بین‌المللی تاکید کرد.‌
    جمعه، ۱۴ آذر ۱۴۰۴
  • در پرونده این هفته «جمعه با دنیای اقتصاد» پاسخ داده شد؛

    قیمت دستوری از محل می‌آید؟

    دنیای اقتصاد: قیمت‌گذاری دستوری؛ مساله ای که ریشه‌ای کهن از سال‌های دور در اقتصاد ایران دارد؛ کمتر کسی است که حکایت چوب زدن تاجر گرانفروش قند در زمان مظفرالدین شاه قاجار را نشنیده باشد؛یا روایتی مربوط به سال‌های بعد، از به تنور انداختن نانوای گران فروش در دوران پهلوی اول و در قالبی مدرن‌تر تثبیت قیمت دلار در زمان پهلوی دوم که همگی به نوعی بیانگر قیمت‌گذاری دستوری هستند؛ نمونه هایی که از سال‌های دور، در اقتصاد ایران ریشه داشته است. این روند اما با تاسیس سازمان حمایت از حقوق مصرف کنندگان و…
    پنجشنبه، ۱۳ آذر ۱۴۰۴
  • در پرونده این هفته «جمعه با دنیای اقتصاد» بررسی شد؛

    قیمت دستوری از کجا می‌آید؟

    دنیای اقتصاد در پرونده این هفته «جمعه با دنیای اقتصاد» به واکاوی ریشه‌های تاریخی و فرهنگی قیمتگذاری دستوری در اقتصاد ایران پرداخته و به این سوال پاسخ داده شده است که آیا تعیین نرخ به شکل دستوری، با اقتصاد تورمی ایران همخوانی دارد؟
    چهارشنبه، ۱۲ آذر ۱۴۰۴
  • پیامدهای تحریک واردات و سرکوب صادرات چیست؟

    روزنامه شماره ۶۴۵۲

    رانت ارزی در اوج

    دنیای اقتصاد: شکاف میان نرخ ارز آزاد و توافقی به اوج تاریخی خود رسید؛ اختلافی که می‌تواند موج تازه‌ای از رانت ارزی را در اقتصاد فعال کند. فاصله بیش از ۶۵درصدی میان قیمت دلار آزاد و دلار توافقی باعث شده است تقاضا برای دلار توافقی و عرضه محصولات وارداتی به قیمت بازار به فرصتی سودآور برای گروه‌های ذی‌نفع تبدیل شود. در واقع، تثبیت نرخ ارز توافقی از یک‌سو تقاضا برای دسترسی به ارز ارزان‌قیمت را تحریک کرده و از سوی دیگر، با سرکوب نرخ در کانال رسمی، صادرکنندگان را در بازگرداندن ارز به کشور مردد ساخته است. این امر…
  • هوش مصنوعی چگونه تصمیم‌های اقتصادی ما را شکل می‌دهد؟

    محمدرضا احدی *
    تحول اقتصادی عصر جدید دیگر تنها نتیجه رفتار انسان‌ها نیست؛ بخش مهمی از تصمیم‌ها، انتخاب‌ها و واکنش‌های اقتصادی امروز را «الگوریتم‌ها» می‌سازند. از تعیین قیمت کالاها تا هدایت رفتار مصرف‌کنندگان؛ از تحلیل بازار سرمایه تا ساخت الگوهای جدید مصرف محتوا. هوش مصنوعی به صورت آرام و بی‌سر و صدا اما قدرتمند، نقشه اقتصاد را دگرگون کرده است. این تحول، هم فرصتی بی‌سابقه و هم چالشی حساس برای اقتصاد ایران است.
    سه‌شنبه، ۱۱ آذر ۱۴۰۴
  • جهش‌های ارزی عامل اصلی تورم نیست!

    روزنامه شماره ۶۴۵۱

    سرچشمه پولی تورم مزمن

    دنیای اقتصاد: پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی به تازگی در گزارشی به واکاوی ماهیت تورم بلندمدت در اقتصاد ایران و بررسی سازوکار شکل‌گیری جهش‌های تورمی در دوره‌های مختلف پرداخته است. این گزارش که توسط تیمور رحمانی، عضو هیات علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران نوشته شده، تلاش کرده است تا با تکیه بر شواهد تاریخی و داده‌های اقتصادی نزدیک به هفت دهه، تصویری منسجم از ریشه‌های پولی و مالی تورم ارائه دهد.
  • مدنی‌زاده: دیر اقدام کنیم ۱۰ سال آینده فاصله قابل توجهی با کشور‌های حوزه خلیج فارس خواهیم داشت+فیلم

    چند ثانیه: وزیر اقتصاد با اشاره به حجم سرمایه‌گذاری‌های کلان کشورهای حاشیه خلیج فارس، عنوان کرد: اگر دیر اقدام کنیم ۱۰ سال آینده فاصله قابل توجهی با آن‌ها خواهیم داشت.
    دوشنبه، ۱۰ آذر ۱۴۰۴
  •  ساختار آموزش فنی و حرفه‌ای در کشور بررسی شد؛

    روزنامه شماره ۶۴۵۰

    فقر مهارت در صنعت

    دنیای اقتصاد: فارغ‌التحصیلان ایران از نظر دانش نظری در سطح مطلوبی قرار دارند. با این حال، فقدان دوره‌های کاربردی در نظام آموزشی مدارس و دانشگاه‌ها باعث ایجاد نوعی فقر مهارت در بین دانش‌آموختگان شده است. به واسطه این کمبود، بخش قابل‌توجهی از نیروی کار که به تازگی وارد صنعت شده‌‌اند، تجربه کافی برای مواجهه با چالش‌های روزمره کارگاه‌های تولیدی را ندارند. همین مساله ضرورت استفاده از دروس عملی را که تصویر واقعی از محیط کار ارائه می‌کند، نشان می‌دهد.
  • نظریه پولی مدرن زیر ذره‌بین اقتصاد ایران

    داوود منظور*
    نظریه پولی مدرن طی سال‌های اخیر به یکی از بحث‌برانگیزترین رویکردها در اقتصاد کلان تبدیل شده است. این نظریه با چالش‌کشیدن برداشت سنتی از کسری بودجه و نقش دولت در اقتصاد، تصویر متفاوتی از توانایی دولت‌ها برای مدیریت منابع مالی ارائه می‌دهد. در این نگاه، دولت برخلاف خانوار و بنگاه اقتصادی با محدودیت مالی روبه‌رو نیست؛ زیرا امکان خلق پول در اختیار اوست و این ابزار می‌تواند در خدمت اهداف کلان مانند رشد و اشتغال قرار گیرد. اما پرسش مهمی پیش روی اقتصادهایی مانند ایران وجود دارد: آیا این نظریه…
  • ایران و ترکیه بر توسعه همکاری‌ها تاکید کردند؛

    روزنامه شماره ۶۴۵۰

    تجارت و فرهنگ؛ سپر امنیتی مرزها

    دنیای اقتصاد: رئیس‌جمهور ایران در دیدار وزیر خارجه ترکیه، با تاکید بر حساسیت شرایط کنونی جهان اسلام گفت: «ایران و ترکیه با یکدیگر برادرند و لازم است روابطشان را توسعه دهند و باور داریم از مرزهایی که تجارت، علم و فرهنگ عبور کند، هرگز تروریسم و اسلحه عبور نخواهد کرد.»
  • بازدهی اوراق دولتی از مرز ۳۸درصد عبور کرد

    روزنامه شماره ۶۴۵۰

    شکست سقف نرخ اخزا

    دنیای اقتصاد - علی قاسمی: رشد نرخ اوراق دولتی در ماه‌های اخیر تصویری روشن اما نگران‌کننده از وضعیت اقتصاد ایران ترسیم می‌کنند؛ بر اساس تازه‌ترین داده‌ها، با عبور نرخ بازدهی اوراق دولتی از مرز ۳۸درصد سقف جدید و رکوردی کم‌سابقه به ثبت رسده است.
  • اقتصاد ایران در سایه رانت

    عباس عبدالخانی *
    در تحلیل توسعه اقتصادی ایران، یکی از پدیده‌هایی که به‌صورت مستمر و فراگیر در تمام دهه‌های گذشته تکرار شده، مساله «رانت و بازتولید ناکارآمدی» است؛ پدیده‌ای ساختاری که بخش قابل‌توجهی از ظرفیت‌های رشد را می‌بلعد، انگیزه‌های سرمایه‌گذاری مولد را کاهش می‌دهد و اقتصاد را در چرخه‌ای از بی‌ثباتی، نااطمینانی و انباشت ناکارآمدی گرفتار می‌سازد. فهم ریشه‌های این چرخه برای سیاستگذاران اهمیت بنیادین دارد، زیرا بسیاری از برنامه‌های توسعه در ایران دقیقا به دلیل بی‌توجهی به سازوکارهای تولید و توزیع رانت، شکست…
  • موانع ساختاری توسعه صنعت پتروشیمی

    حسین صداقت*
    صنایع تکمیلی پتروشیمی یکی از معدود بخش‌هایی است که می‌تواند همزمان سه کارکرد کلیدی تنوع‌بخشی به زنجیره ارزش، کاهش خام‌فروشی و توسعه صادرات غیرنفتی با ارزش افزوده بالا را برای اقتصاد ملی ایجاد کند. با این حال، این ظرفیت عظیم طی سال‌های گذشته به دلیل گره‌های ساختاری، نهادی و مالی به مرحله بلوغ نرسیده و بخش مهمی از فرصت‌های آن یا فعال نشده یا در سطحی بسیار کمتر از ظرفیت واقعی خود باقی مانده است. در چنین شرایطی، مساله تامین مالی برای توسعه صنایع تکمیلی به چالش راهبردی تبدیل شده که به دلیل…
    یکشنبه، ۰۹ آذر ۱۴۰۴
  • میزان حضور کسب‌وکارهای فناورانه در اتاق‌های بازرگانی بررسی شد

    روزنامه شماره ۶۴۴۹

    سهم اقتصاد دیجیتال در تصمیم‌سازی

    دنیای اقتصاد: رشد پرشتاب اقتصاد دیجیتال، خدمات داده‌محور و کسب‌وکارهای پلتفرمی طی سال‌های اخیر، چهره اقتصاد ایران را دگرگون کرده، اما بر اساس اظهارات فعالان فناوری اطلاعات و ارتباطات، ساختار اتاق‌های بازرگانی کشور همگام با روند فناوری و اقتصاد دیجیتال تغییر نکرده است. هرچند برخی از اتاق‌های بازرگانی مسیر به‌روزرسانی را آغاز کرده‌اند و اقداماتی مانند تشکیل کارگروه‌های فناوری و راه‌اندازی اتاق‌های دیجیتال را در دستور کار قرار داده‌‌اند، اما سازوکار اصلی اتاق‌ها، پوشش کسب‌وکارهای سنتی حوزه بازرگانی، کشاورزی،‌…